Στην ελληνική Βουλή του 2023, η εικόνα του μέσου βουλευτή δεν αφήνει περιθώρια αμφιβολίας: πρόκειται για έναν άνδρα ηλικίας 60 ετών και άνω, με ανώτατο εκπαιδευτικό επίπεδο, υψηλό κοινωνικοοικονομικό υπόβαθρο και προηγούμενη θητεία στην τοπική αυτοδιοίκηση.
Αυτό το προφίλ αναδεικνύεται ως κυρίαρχο στη μελέτη του Ινστιτούτου Friedrich-Ebert, που δημοσιεύθηκε από την «Εφημερίδα των Συντακτών». Οι βουλευτές άνω των 60 ετών αποτελούν την πλειοψηφία του Κοινοβουλίου.
Οι νέοι κάτω των 30 ετών απουσιάζουν εντελώς, ενώ η ηλικιακή ομάδα 30–39 ετών εκπροσωπείται από μόλις 25 άτομα. Η ηλικιακή ανισορροπία είναι εμφανής και ενισχύει την αποξένωση των νέων από την πολιτική διαδικασία.
Το 98,2% των βουλευτών διαθέτει ανώτατη ακαδημαϊκή εκπαίδευση.
49,6% έχουν μεταπτυχιακό και 19,8% διδακτορικό, γεγονός που ενισχύει την εικόνα ενός μορφωμένου αλλά κοινωνικά απομακρυσμένου πολιτικού προσωπικού.
Το 87% των βουλευτών ανήκει στην ανώτερη κοινωνική τάξη.
Μόλις 6,9% προέρχονται από την κατώτερη τάξη και 6,1% από την εργατική.
Οι επαγγελματικές κατηγορίες με τη μεγαλύτερη εκπροσώπηση είναι δικηγόροι (66), γιατροί (31) και πανεπιστημιακοί (29).
105 από τους 300 βουλευτές είχαν προηγούμενη εμπλοκή στην τοπική ή περιφερειακή αυτοδιοίκηση. Η εμπειρία σε δημοτικά ή περιφερειακά συμβούλια λειτουργεί ως εφαλτήριο για την είσοδο στην εθνική πολιτική σκηνή.
Μόλις 23% των βουλευτών είναι γυναίκες, παρά την υποχρεωτική ποσόστωση του 40% στα ψηφοδέλτια. Η εκπροσώπηση των γυναικών είναι υψηλότερη σε κόμματα όπως η Πλεύση Ελευθερίας (50%) και η Νέα Αριστερά (45,5%), αλλά σχεδόν ανύπαρκτη στην Ελληνική Λύση και τη Νίκη.
Η Βουλή του 2023 δεν αντανακλά την κοινωνική πολυμορφία της Ελλάδας. Η υπερεκπροσώπηση των ανδρών μεγαλύτερης ηλικίας από την ελίτ και η υποεκπροσώπηση των νέων, των γυναικών και των χαμηλότερων κοινωνικών στρωμάτων δημιουργούν ένα θεσμικό χάσμα.
Η κρίση αντιπροσώπευσης ενισχύει τη δυσπιστία απέναντι στους πολιτικούς και απαιτεί άμεσες θεσμικές παρεμβάσεις για την ενίσχυση της περιγραφικής αντιπροσώπευσης.
